تفسير و تعديل رفتار اطلاع يابي جامعه استفاده كننده اطلاعات

اين مقاله براساس تجارب شخصي كارشناس مركز اطلاع رساني و خدمات علمي جهادسازندگي
نگاشته شده و هدف اصلي آن در مرحله اول تفسير و تحليل رفتار اطلاع يابي استفاده كنندگان بانك هاي اطلاعاتي است، و در مرحله دوم سعي شده كه با ارائه پيشنهادهاي مفيد، تعديلي در رفتار اطلاع يابي استفاده كنندگان بانك هاي اطلاعاتي ايجاد گردد. اين امر در نهايت منجر به اين مي شود كه استفاده كنندگان بتوانن سؤالات اطلاعاتي خود را،آن گويه كه مفهوم اصلي كاوش در خواستي شان را برساند، به كاوشگران بانك هاي اطلاعاتي انتقال دهند. نتيجه اين كار، ارتباط صحيح بين استفاده كننده ، كاوشگر و موضوع درخواستي است

قسمتی از مقاله در پایین آورده شده برای مطالعه مقاله کامل به اینجا مراجعه کنید.

مراجعه كننده با تصوري كه در ذهن خود از وسايل فن آوردي اطلاعاتي بخوصوص رايانه دارد، با دادن كليد واژه هاي كلي يا مفهومي، از اصل موضوع دور مي شود و در صورتي كه كاوشگر به اين امر واقف نباشد، حاصل كاوش دچار ريزش كاذب مي شود و نتيجة مطلوب حاصل نمي گردد. از آنجا كه در جامعه ما اكثر كاوشگران غير متخصص هستند، ممكن است كه با رايانه خوب كار كنند، ولي از تحليل موضوعي، استفاده از اصطلاحنامه ها وبه طور كلي تفكر اصطلاحنامه اي به دور مي باشند. در نتيجه، استفاده كننده ناآگاه به اطلاعات مطلوب خود دست پيدا نمي كند. به عنوان مثال مراجعه كننده اي مي گويد “اطلاعاتي در رابطه با گاو مي خواهم”، غافل از اينكه يك بانك اطلاعاتي به نام Beast CD با ده ها هزار ركورد رد رابطه با اين موضوع وجود دارد ! يا در بعضي مواقع مراجعين فكر مي كنندكه رايانه قوه تجزيه و تحليل داردو مي تواند رابطة مفهومي واژه ها را درك كند. براي همين در موقع نوشتن كليد واژه ها، كلماتي را كه مفهوم كلي دارند مي دهند و فكر مي كنند كه رايانه خودش زير مجموعه و واژه هاي مترادف و هم معني آن واژه را جستجوكند. نتيجة اين اعمال چيزي جز از دست دادن تعداد زيادي از ركوردهاي اطلاعاتي نيست. به عنوان مثال شخصي در رابطه با تغذيه طيور تحقيق مي كند و كليد واژه اي كه براي اين موضوع داده است poultry feeding است. در اين جا چون با كلمات ديگري مثل layer, broiler, hen, chicken نيز به طيور اشاره مي شود، اگر تنها از كليد واژه poultry استفاده شود، استفاده كننده تعداد زيادي از ركوردهاي اطلاعاتي را از دست مي دهد. همچنين ناآگاهي از ساختار فن آوردي اطلاعات بخصوص رايانه، تقاضاهاي نامعقول را در پي دارد. به عنوان مثال استفاده كننده اي مي پرسد: “چكيده مقالات انگليسي بر روي صفحه رايانه به صورت فارسي نمايش داده مي شود”؟!